فرایند تولید خمیر برای لیوان کاغذی

خمیر کاغذ

لیوان کاغذی از انواع پر کاربرد ظروف یکبار مصرف به شمار می رود و همچنان به عنوان یکی از سالم ترین لیوان ها برای نوشیدنی های گرم کاربرد دارد 

خمیر کاغذ ماده لیفی شکل است که از کاه و کلش (گندم و جو و برنج) به عنوان ماده اولیه کارخانجات تولید مقوای فلوتینگ قرار می گیرد.

در مواردی که منابع تامین چوب محدود است استفاده از بقایای محصولات کشاورزی به ویژه کاه برای تولید خمیر کاغذ مورد استفاده می گیرد.

الیاف گیاهی غیر چوبی به کار رفته در تولید کاغذ به سه دسته اصلی تقسیم می شوند:

_ضایعات صنعتی کشاورزی و پس مانده های کشاورزی مانند کاه گندم، برنج و باگاس نیشکر

_گیاهان خودرو شامل بامبو ، نی، اسبر، قو

_محصول الیاف گیاهی شامل الیاف برگی مانند کنف درخت صباره و الیاف پوست یا ساقه مانند کنف هندی، کنف بنگالی، الیاف کتان و دیگر محصولات زائد آنها

کاه یکی از عمده ترین ضایعات کشاورزی ایران به شمار می رود و واحد های تولیدی خمیر کاغذی بیشتر بر مبنای استفاده از آن به عنوان ماده اولیه طراحی شده اند.

انتخاب فرایند خاص برای تولید خمیر کاغذ به شرایط اقلیمی و عوامل فنی_اقتصادی بستگی دارد که این شرایط با جغرافیای منطقه مورد نظر تغییر می کند. نوع مواد شیمیایی بکار رفته و میزان انرژی صرف شده برای فراورش خمیر کاغذ مبنای اقتصادی فرایند را تشکیل می دهند.

مراحل مختلف تولید خمیر کاغذ در کارخانه های احداث شده عبارت است از :

خرد کردن، آماده سازی، پخت، آسیاب، انبار کردن خمیر، آبگیری و شکل دهی، خشک کردن

خرد کردن:

کاه دسته بندی شده از انبار به محل خرد کردن حمل می شود و به کمک تسمه نقاله وارد آن می گردد.

خردکن که معمولا از نوع تیغه ای است کاه را خرد کرده و سپس کاه خرد شده به وسیله تسمه نقاله به آماده ساز منتقل می شود.

آماده سازی:

در این مرحله کاه به همراه آب به مواد شیمیایی آغشته می شود و این ترکیب با بخار آب حرارت داده می شود در واقع عمل پیش پخت در آماده ساز انجام می گیرد در این فرایند بخار خروجی از تانک پخت به هنگام تخلیه به آماده ساز هدایت می گردد و با افزودن آب و مواد شیمیایی، پیش پخت به کمک بخار صورت می گیرد. پس از اتمام عمل اماده سازی مواد به وسیله پمپ به تانک پخت انتقال می یابد.

پخت :

عمل پخت در تانک پخت که در صنعت خمیر کاغذ به دایجستر موسوم است انجام می شود این عمل به کمک گرما و در فشار تقریبی 3 اتمسفر صورت می گیرد در این مرحله سلولز و همی سلولز های موجود در کاه و لیگنین، تا حد زیادی جدا می شود. پس از پایان پخت، مواد به بخش آسیاب تخلیه می شوند.

انبار کردن خمیر :

خمیر به دست آمده درون یک تانک مجهز به همزن، انبار می شود.

خمیر در طی این مرحله آنقدر هم زده می شود تا در پایان خمیری یکنواخت حاصل شود.

آبگیری و شکل دهی : عمل آبگیری و شکل دهی توسط دستگاهی به نام فوردینر صورت می گیرد.

فوردینر از چند غلتک و یک نوار توری شکل که به دور آن ها می چرخد تشکیل شده است.

طی این مرحله؛ خمیر ضمن آبگیری به شکل ورقه ای در می آید ولی چون میزان رطوبت آن زیاد است باید خشک شود.

خشک کردن : خشک کن موجود در این مرحله، حداقل از 6 استوانه غلتکی و چرخان تشکیل شده است.

معمولا استوانه ها به وسیله ی مشعل گرم می شوند.

خمیر ورقه ای مانند به دور این استوانه ها می چرخد و طی این عمل، رطوبت خود را از دست می دهد و خشک می شود.

پس از آن، نوار ورقه ای از زیر اتو عبور کرده و صاف می گردد.

در انتها، ورقه های کاغذ به کمک دستگاه به صورت رول شده در می آیند.